دورۀ امانی؛ آغازگر حمایت از کار و تحصیل بانوان
دورۀ امانی؛ آغازگر حمایت از کار و تحصیل بانوان
شاه امانالله خان غازی، همراه با يارانش آغازگر اصلاحات وسيع بودند كه از جمله ميتوان از نهضت زنان در اين دوره ياد كرد. او بر خلاف پدرش قانون حرمسرا سازي را باطل اعلام كرد؛ زناني را كه امیر حبيب الله خان در يك مكان جمع نموده بود، آزاد نمود و اعلان کرد که پس از این، هیچ کس حق ساختن حرمسرا را در کشور ندارد. او با همکاری همسرش ملکه ثریا، اولین مکتب دخترانه را به نام مستورات در 1920 م در کابل جهت تعلیم و تربیه و تکامل معنوی زنان تهداب گذاری نمود. در سال 1921 بعد از تاسيس و افتتاح مكتب مستورات، بر فعالیتهای فرهنگي زنان روح تازه دميده شد و دومين مكتب نسوان را ملكه ثريا و مادرش به مصارف شخصي خويش تاسيس نمودند، اين مكتب به سویة ليسه بود و در سال 1921 به نام عصمت افتتاح شد كه بعد ها به نام ملالي مسمي گرديد. امان الله خان در رابطه با تعليم و تربيه زنان کمکهایبیشائبه نمود و زمينة رشد و آموزش زنان را طوري فراهم ساخت كه بر اساس قانون اساسي 1928 م تحصيل دختران نيز مانند پسران تا درجة ابتدايي اجباري شد. در عصر امانی، جريدة هفتگي به نام (ارشادالنسوان) به نشرات هـفتگیاش در سال 1300 هـ ش آغاز نمود، اين جريده براي تعليم زنان افــغانـستـان تاسيس گردید. نام مدير جريده اسما رسميه معروف به بي بي عربي، همسر محمود طرزي و نام سردبير آن روح افزا معروف به منشيه بود. اين نـشریه در جهت تنوير و روشنگري افكار اقشار مختلف جامعه به خصوص زنان مـظـلـوم سخت تاثير داشت. شاه امان الله خان میخواست كه زنان دوش بدوش مردان كار كنند و در تمام ساحات زندگي سياسي، اجتماعي و تجارتي سهم فعال گيرند؛ زنان بتوانند در دفاتر و فابريكه ها كار نموده و ماشینهای بزرگ را فعال سازند و در حلقه هاي سياسي فعاليت نمایند. در اصلاحات دورة امانی، امكان تحصيل براي زنان، منع نكاح دختر صيغره، تحصيل السنه خارجي در مكاتب، از بين بردن بردگي خانگي و تعداد ازدواج درخشندگي خاصي براي زنان هميشه محصور افغان داشت. هرچند، شاه امان الله خان در راه ترقي و پيشرفت كشور كوشيد و تلاش میورزید تا كشورش در رديف ممالك مترقي و پيشرفته جهان قرار گيرد، اما متأسفانه انجام برخی اعمال سبب ایجاد اختلافات و نفوذ دستهای خارجی گردید تا اينكه شاه مجبور به ترك وطن گردید. تهیه و ترتیب: ماریا یوسفزی
ندای جوانان افغانستان